Oeganda rondreis – Gorilla’s, safari en bijzondere ontmoetingen

Oeganda is misschien wel één van de meest verrassende landen van Afrika. Groener, vriendelijker en veelzijdiger dan veel mensen verwachten. Oeganda wordt niet voor niets de parel van Afrika genoemd. Als je meegaat snap je waarom. Tijdens deze 14-daagse rondreis ontdek je het échte Oeganda: van uitgestrekte savannes en tropisch regenwoud tot indrukwekkende ontmoetingen met gorilla’s, chimpansees en lokale gemeenschappen. 

Mooiste nationale parken van Oeganda

We bezoeken de mooiste nationale parken van het land, waaronder Bwindi Impenetrable National Park, Kibale National Park, Kidepo Valley National Park, Murchison Falls National Park, Queen Elizabeth National Park en Lake Mburo National Park.

Onderweg maak je game drives op zoek naar leeuwen, olifanten, giraffen, zebra’s, buffels, wrattenzwijnen en honderden vogelsoorten. Je vaart langs nijlpaarden en krokodillen, bewondert het indrukwekkende Rwenzori-gebergte en staat letterlijk op de evenaar voor een foto of een leuk experiment.

Ontmoetingen met de Karamojong

Maar deze reis gaat verder dan alleen wildlife. Juist de ontmoetingen maken Oeganda zo bijzonder. In Karamoja krijg je een inkijkje in het leven van de Karamojong, bezoek je een traditioneel dorp en ervaar je de warmte en trots van de lokale gemeenschap. Het zijn vaak juist die momenten die je bijblijven.

Wandel en fietssafaris

En voor wie actief wil zijn, zijn er onderweg ook optionele excursies mogelijk, zoals een wandeling naar de indrukwekkende Sipi Falls, een bezoek aan het Bigodi-moeras of zelfs een wandel- of fietssafari in Lake Mburo National Park. Op safari zonder jeep voelt Afrika ineens nog dichterbij.

Bijzondere accommodaties midden in de natuur

We verblijven  in sfeervolle lodges en tented camps, vaak op prachtige locaties met uitzicht op natuur, meren of nationale parken. Van eenvoudige maar bijzondere accommodaties in Karamoja tot lodges midden in de natuur: overal ervaar je de rust en gastvrijheid waar Oeganda om bekendstaat.

Deze reis is perfect voor jou als je Afrika écht wilt beleven. Een reis vol natuur, avontuur, wildlife, cultuur en bijzondere ontmoetingen. Oeganda kruipt onverwacht diep in je hart, een onvergetelijke ervaring.

Praktische informatie Uganda groepsreis – 16 t/m 30 januari 2027

Prijs per persoon € 4985

Maximaal aantal deelnemers is 12.

Wat is inbegrepen? 

• Ophalen bij en transfer naar hotel/luchthaven
• Safari-voertuig met Engelssprekende chauffeur/gids
• 14 overnachtingen in budget/middenklasse accommodaties (tweepersoonskamers met eigen badkamer of safaritenten)
• Ontvangst door een Nederlands-/Engelssprekende contactpersoon
• Nederlandse reisbegeleiding door Jacqueline van Vreden
• Gorilla trekking permit in Bwindi Impenetrable National Park
• Chimpanzee trekking in Kibale Forest National Park
• AMREF emergency evacuation verzekering
• Alle maaltijden tijdens de reis en dagelijks flessenwater tijdens de reis
• Culturele ervaring in Karamoja
• Game drive in Kidepo Valley National Park
• Binnenlandse vlucht van Murchison naar Kasese
• Stadstour in Kampala
• Alle entreegelden voor nationale parken
• Overheidsbelastingen

Wat is niet inbegrepen?

• Fooien voor personeel
• Visumkosten voor Oeganda
• Persoonlijke reis-, ziektekosten- en annuleringsverzekering
• Drankjes tijdens en na de maaltijden
• Internationale vluchten
• Overige optionele activiteiten
• Toeslag eenpersoonskamer: € 500,-
• Upgrade naar luxe accommodaties

Optionele activiteiten

Deze excursies zijn optioneel en kunnen vooraf bijgeboekt worden:

• Bezoek aan de bron van de Nijl (dag 2): € 15,-
• Boottocht van de bron naar het “Zero Point” (dag 2): € 50,-
• Sipi Nature Walk (dag 3): € 25,-
• Bigodi-moeraswandeling (dag 9): € 45,-
• Bootsafari op het Kazinga Channel (dag 11): € 40,-
• Wandelsafari in Lake Mburo National Park (dag 14): € 90,-
• Fietssafari in Lake Mburo National Park (dag 14): € 110,-

Graag bij boeking doorgeven welke optionele excursies je wilt doen.

DE REIS IN HET KORT

We beginnen in Nairobi, waar je een Tea farm Tour kunt doen en reizen de volgende dag door naar Samburu, waar je safari’s maakt in een ruig en uitgestrekt landschap. Samburu is anders dan de bekendere parken in Kenia. Droger, ruiger — en met dieren die je niet overal ziet, zoals de netgiraf, de Grevy zebra en de oryx. Hier bezoek je ook een Samburu gemeenschap. 

Persoonlijk verhaal

Onze gids hier groeide zelf op in een Samburu dorp en vertelt je zijn persoonlijke verhaal. Samen met hem bezoeken we de volgende dag zijn geboortedorp en krijg je een inkijkje in het leven, tradities, dagelijkse routines en hun manier van samenleven. Juist dat maakt deze ontmoeting zo bijzonder. 

Lake Bogoria

Na een vroeg ontbijt vertrekken we vervolgens richting Lake Bogoria. Onderweg zie je het landschap langzaam veranderen, tot we aankomen in een gebied dat bijna buitenaards aanvoelt. Lake Bogoria is een zout en alkalisch meer, gelegen in een vulkanisch landschap met geisers en warmwaterbronnen. En dan zijn er de flamingo’s.

Ontmoeting met de Pokot

De volgende dag staat opnieuw in het teken van ontmoeting. Na het ontbijt rijden we richting Lake Baringo, waar we een bezoek brengen aan de Pokot gemeenschap.Samen met een lokale gids krijg je een inkijkje in hun leven. Geen voorstelling, geen show — maar een echte ontmoeting.

Lake Nakuru

We reizen verder richting de Great Rift Valley — een gebied dat steeds weer van karakter verandert. We bezoeken Lake Nakuru met zijn indrukwekkende landschap en bijzondere wildpopulatie. Nakuru staat bekend om zijn neushoorns -zowel witte als zwarte- en de kans dat je ze hier ziet, is groot. Daarnaast vind je hier giraffen, zebra’s, buffels en een grote variatie aan vogels. En met een beetje geluk spot je zelfs een luipaard. Het landschap is hier weer totaal anders: groener, zachter — maar minstens zo indrukwekkend. En juist die afwisseling maakt deze reis zo bijzonder.

Actief en afwisselend: Hell’s Gate & Lake Naivasha

Na de safari’s is het tijd voor iets anders. In Hell’s Gate National Park verruilen we de jeep voor de fiets en trekken we er samen met een lokale gids op uit. We fietsen langs hoge kliffen, door smalle kloven en een bijzonder vulkanisch landschap, richting de warmwaterbronnen. Je bent hier echt onderdeel van de omgeving.

Boottocht Lake Naivasha

Later op de dag stappen we in een boot op Lake Naivasha. Het water is rustig, de omgeving groen, en al snel zie je nijlpaarden die half onder water liggen of nieuwsgierig boven komen. Ook voor vogelliefhebbers is dit een prachtige plek.

Informatie over deze reis

KLEINSCHALIG & PERSOONLIJK

We reizen met een kleine groep van maximaal 12 personen. Dat zorgt voor rust, aandacht en ruimte voor echte ontmoetingen. Deze reis draagt bovendien direct bij aan de lokale gemeenschap.

VOOR WIE IS DEZE REIS

Voor jou als je:

• verder wilt kijken dan de standaard safari
• nieuwsgierig bent naar andere culturen
• houdt van natuur én betekenisvolle ontmoetingen

Praktische informatie

Data: 7 – 16 november 2026
Groepsgrootte: max. 12 personen

De reissom bedraagt € 3.150 per persoon (toeslag eenpersoonskamer € 500).

Inbegrepen o.a.:

• Privé game drives in safari landcruiser (met pop-up dak)
• Alle hotelovernachtingen
• Entreegelden voor safariparken
• Bezoeken aan lokale gemeenschappen met gids
• Nederlandstalige reisleiding
• Ervaren Engelstalige/Swahili safarigids
• Airport transfers in Nairobi
• Drinkwater in de safari auto
• Extra lunch onderweg naar Samburu
• Aluminium waterfles

Niet inbegrepen:

• Vlucht naar Nairobi
• Visum
• Fooien
• Persoonlijke uitgaven
• Frisdranken en alcohol
• Optionele excursies en upgrades

Interesse?

Lijkt het je mooi om mee te gaan, of wil je meer weten?
Laat het me gerust weten. Ik vertel je er graag meer over.

Samenwerken

Onze gids Beka heeft dit bijzondere bezoek geregeld. Een project dat nog nauwelijks bekend is bij toeristen, en juist daarom zo speciaal. Geen opdringerige Maasai – wat helaas vaak voorkomt – maar vrouwen die hier samen werken en pure producten maken. Het gaat niet alleen om het eindresultaat, maar om het samen zijn: samen werken, samen praten, vanuit verbinding.

Een warm welkom aan de rand van Tsavo West

Bij een huis staat een groep vrouwen. Felgekleurde doeken om de heupen en allemaal hetzelfde rode T-shirt met de tekst Kajiado Women Weavers Self Help Group. Nog voordat we goed en wel zijn uitgestapt, klinkt zang. Eerst één stem, dan meer. Er wordt geklapt, bewogen, gelachen. We stappen uit en voor we het weten dansen we mee. Zo aanstekelijk. Het voelt als de meest vanzelfsprekende manier om elkaar te begroeten.

Het strippen van de sisal plant

Samen lopen we naar de ruimte achter het gebouw. Daar zitten de vrouwen op plastic stoeltjes, allemaal geconcentreerd aan het werk. In hun handen sisalvezels, waarmee placemats en manden worden gemaakt.
Een oudere vrouw laat zien hoe het werkt. De plant, die een beetje doet denken aan een ananas, wordt gestript. De lange vezels worden eruit gehaald, gedroogd en daarna met de hand tot draden gedraaid. Dat vormt de basis voor alles wat hier ontstaat. Een manier van werken die hier al generaties wordt doorgegeven.

Manden, schalen en placemats

Langzaam krijgen de vormen hun definitieve gedaante: manden, schalen, tassen en placemats. Stevig gevlochten, elk net iets anders. Op ieder werkstuk staat een naam, met de hand geschreven. Natuurlijk worden we uitgenodigd om het zelf te proberen. Handwerken was op de lagere school al niet mijn sterkste kant, dus het duurt even voordat ik doorheb hoe het werkt. Heel lang oefen ik niet, want al snel volgt de volgende dans.

De naam van de maakster

Om de hoek liggen de producten die klaar zijn, uitgestald op de grond. Elke mand, elke placemat heeft een naam. De naam van de vrouw die het heeft gemaakt. Koop je iets, dan rekenen andere vrouwen zorgvuldig uit wat iedereen verdient.

Direct inkomen in het dorp

Terwijl ik toekijk, hoor ik hoe belangrijk dit werk is voor het leven hier, in dit deel van Kenia. Landbouw alleen is te onzeker geworden, vertellen ze terloops. Te droog, te kwetsbaar. Wat ze maken brengt direct inkomen in het dorp. Veel van dit soort groepen zijn ooit begonnen met steun van buitenaf — een kerk, een lokale organisatie of een lodge in Tsavo die reizigers langsstuurt — maar het dagelijkse werk gebeurt hier, in deze kring van vrouwen.

Dansen als afscheid

Wanneer we afscheid nemen, klinkt opnieuw zang. Armen gaan omhoog, doeken bewegen mee. Terwijl we verder rijden, blijft het beeld nog even zichtbaar in de spiegel: kleur, stof, beweging.

Terug in de jeep liggen de manden achterin. De namen staan er nog op.
Sommige ontmoetingen reizen langer mee dan je dacht.

Ontdekt en gedoopt

Toen de Portugezen in de 15e eeuw voet aan wal zetten op de onbewoonde eilanden, deelden ze meteen namen uit. Op 21 december – de naamdag van Sint Thomas – werd het eerste eiland São Tomé gedoopt. Het kleinere broertje kreeg de naam Príncipe, als eerbetoon aan de Portugese prins.

De grond bleek perfect voor suikerriet. Slaven uit Angola en omliggende gebieden werden aangevoerd, en in de 16e eeuw groeide São Tomé zelfs uit tot de grootste suikerexporteur van Afrika. Tot de concurrentie uit Zuid-Amerika roet in het eten gooide.

Van suiker naar cacao

Na het instorten van de suikerhandel werden de eilanden een doorvoerhaven voor slaven. In de 19e eeuw kwam er een nieuwe focus: cacao en koffie. Rond 1900 waren São Tomé en Príncipe de grootste cacao-exporteur ter wereld. De Portugese roças – enorme plantages met statige huizen en arbeidersverblijven – bepaalden het landschap én het leven.

Slavernij afgeschaft – maar niet echt

Officieel werd slavernij in 1875 afgeschaft. In de praktijk veranderde er weinig. Arbeiders (serviçais) uit Kaapverdië en Angola werden onder contract naar de eilanden gehaald, vaak onder erbarmelijke omstandigheden. In 1953 brak er een opstand uit tegen dit systeem. Het Portugese leger sloeg hard terug, met naar schatting duizend doden. Het Bloedbad van Batepá is nog altijd een belangrijk symbool van verzet.

Op weg naar onafhankelijkheid

Na de Portugese Anjerrevolutie in 1974 ging het snel: een jaar later werden São Tomé en Príncipe onafhankelijk, met Manuel Pinto da Costa als eerste president. Vandaag draait de economie nog steeds grotendeels op cacao (waarvan een flink deel naar Nederland gaat), maar ook palmolie en toerisme winnen terrein.

Het onbekende verhaal van de schakel van São Tomé en Zuid-Afrika 

Wat minder bekend is, is dat São Tomé in de decennia daarna een onverwachte rol speelde in de Afrikaanse politiek. Het eiland was jarenlang een stille schakel tussen Zuid-Afrika en andere Afrikaanse landen – staten die Zuid-Afrika in het openbaar veroordeelden, maar ondertussen via São Tomé luxe goederen uit het zuiden ontvingen. In de jaren tachtig stationeerde South African Airways zelfs technisch personeel op het eiland om vliegtuigen te onderhouden tijdens tankstops. Ook Air Afrique – een luchtvaartmaatschappij van meerdere Afrikaanse staten, opgericht met steun van Air France – speelde een rol in dit netwerk.

Luxe producten voor Afrika

Soms vlogen ze letterlijk “onder de radar” naar Zuid-Afrika om vliegtuigen te laten onderhouden en dure wijnen en andere luxe producten te laden, bestemd voor de leiders en dictators van dat moment. São Tomé bood het perfecte decor: een plek waar men zich tegoed konden doen aan Zuid-Afrikaanse geneugten, terwijl ze op het wereldtoneel luidkeels deze regering veroordeelden.

Na de democratie in Zuid-Afrika was het einde verhaal

Na de overgang naar democratie in Zuid-Afrika verdween deze schaduwhandel vanzelf. Air Afrique ging ten onder, en met het faillissement verdween ook de rol van São Tomé in dit verborgen hoofdstuk van de geschiedenis.

Verhaal van groene heuvels en strand

De geschiedenis is fascinerend, maar São Tomé en Príncipe heeft nog een ander verhaal te vertellen — dat van groene heuvels, mistige bossen en koraalstranden waar de tijd lijkt stil te staan.
De Pico de São Tomé (2.024 meter) torent hoog uit boven het regenwoud, de Pico Grande steekt als een naald door het bladerdak, en in Obô National Park groeien varens, orchideeën en vogelsoorten die nergens anders op aarde voorkomen. Tel daar tropische vogels, vleermuizen, kleurrijke gecko’s, snorkelstranden en de spuitende Boca do Inferno bij op, en je hebt een paradijs dat nog verrassend onontdekt is én veel bijzondere verhalen.

De Kalahari

Als je landt in Windhoek, de hoofdstad van Namibië, en naar het zuiden reist, is de Kalahari waarschijnlijk de eerste woestijn die je tegenkomt. De naam betekent letterlijk “het dorstland” – en dat klopt aardig. Denk aan golvende duinen, rood zand en geelgroene struiken die koppig blijven groeien.

De Kalahari is officieel een semiwoestijn: droog, maar niet zó droog dat er helemaal niets groeit. Integendeel, je vindt er bijzondere planten én dieren. Springbokken, struisvogels en giraffen lopen er rond alsof het de normaalste zaak van de wereld is.

De Namib

En dan is er de Namib, een woestijn die eigenlijk een eigen fanclub verdient. Volgens de boeken is ze ergens tussen de 43 en 80 miljoen jaar oud – wie het precies weet mag het zeggen – maar in elk geval geldt ze als de oudste woestijn ter wereld.

Midden in de Namib ligt het Namib-Naukluft National Park, een enorm gebied van bijna 50.000 vierkante kilometer. Ook al zo groot, maar in Namibië is dat bijna standaard. Vraag een inwoner naar afstanden en je krijgt antwoorden in halve dagen rijden.

Sossusvlei & Deadvlei

Op bijna elke ansichtkaart of reisbrochure over Namibië staat hetzelfde beeld: de Sossusvlei. Een kleivlakte in het hart van de Namib, omringd door enorme duinen in een bijna buitenaards rode kleur. Lees hier over de beklimming van Dune 45.

Vlakbij ligt Deadvlei, een uitgedroogde kleipan. De combinatie van de strakblauwe lucht, de rode duinen en de zwarte, eeuwenoude dode bomen maakt dit tot een van de meest surrealistische plekken die je ooit zult zien.
Het regent hier overigens zelden – soms maar eens in de 50 tot 80 jaar. De vleien, zoals Sossusvlei en Deadvlei, houden dat regenwater lang vast in hun kleigrond. Vooral Sossusvlei leeft er dan helemaal van op: ineens schieten er grassen omhoog en verschijnen er zelfs gele bloemen, een soort lelies.

Rode duinen

Het zand van de duinen bestaat grotendeels uit silicium. De rode kleur komt van een dun laagje ijzeroxide – alsof de duinen langzaam roesten in de zon. Je zou misschien denken dat dit oeroude zand door erosie is ontstaan, maar nee: het wordt nog altijd door de oostenwind aangevoerd vanuit de Kalahari.

En dan de naam: vlei betekent in het Afrikaans “meer”, terwijl Sossus in de Nama-taal “plaats waar water samenkomt” betekent. Ironisch, want meestal is het hier kurkdroog. Maar na een flinke regenbui verandert de vallei in iets magisch – een spiegel van water in een landschap van zand.

Woestijnen saai?

De woestijnen van Namibië zijn misschien leeg, maar ze voelen nooit leeg. Je komt er terug met rode zandkorrels in je schoenen die je maanden later nog vindt, foto’s waar geen filter tegenop kan, en het vage idee dat je misschien tóch beter had kunnen trainen voor die duinbeklimming. Maar geloof me: één keer Namib of Kalahari en je bent verkocht. Woestijnen saai? Echt niet.”

Vervallen huizen in Roça Aqua Izé

Daarna lopen we door het dorp. Langs de straten staan huizen die vroeger mooi moeten zijn geweest, maar nu vervallen zijn. Ramen worden bij elkaar gehouden met doeken en plastic. Kleine kinderen in kapotte kleren volgen ons, terwijl honden, kippen en varkens vrij rondscharrelen. Vroeger moet dit een bruisende plek zijn geweest: Roça Água Izé had zelfs een eigen haven van waaruit de producten naar Europa werden verscheept. Aan het einde van het dorp gloort hoop. Achter goed onderhouden hekken zien we een kleuter- en lagere school, gebouwd met steun van de overheid. Toch zijn voor sommige ouders zelfs de kosten voor een schrift of een uniform te hoog.

Roça Agostinho Neto

Toch voelt het hier minder schrijnend dan bij het ziekenhuis van Agostinho Neto, dat ik eerder bezocht. Daar versterkte de regen nog het troosteloze beeld: mensen die wonen in totaal vervallen kamers, vocht langs de muren, gaten in het dak. 

Van bloeiende cacao naar verval

Het is bijna niet voor te stellen, maar rond 1900 telden São Tomé en Príncipe zo’n 150 grote roças. En groot waren ze: niet alleen plantages, maar complete dorpen met een ziekenhuis, school, kerk en een imposante directeurswoning. De eilanden waren destijds de grootste cacao-exporteur ter wereld, goed voor bijna de helft van de wereldproductie. De eerste grote plantage was Água Izé, die model stond voor vele andere. In de koloniale tijd beheersten de Portugese roças het hele eilandleven – in macht, in omvang en in architectuur.

Na de onafhankelijkheid

Toen São Tomé en Príncipe in 1975 onafhankelijk werden, veranderde alles. De Portugese grootgrondbezitters vertrokken en de staat nam de plantages over. Maar zonder kennis, investeringen of internationale afzetkanalen stortte de cacao-export in. De gebouwen bleven achter en raakten langzaam in verval. Veel roças werden bewoond door de lokale bevolking, vaak in erbarmelijke omstandigheden.

Spelende kinderen tussen ruïnes

De draad werd nooit echt opgepakt. Armoede, politieke instabiliteit en een gebrek aan middelen zorgden ervoor dat de gloriedagen niet terugkeerden. Waar vroeger vrachtwagens vol cacao de havens bereikten, zie je nu muren vol klimop, ingestorte daken en spelende kinderen tussen de ruïnes.

Hoopvolle uitzonderingen

Gelukkig zijn er ook andere voorbeelden. Roça Sundy op Príncipe is omgetoverd tot een luxe hotel, waar de oude koloniale gebouwen een nieuw leven hebben gekregen. En in Roça Monte Café leidt een dame ons met strenge hand door het complex. Ze vertelt over de geschiedenis, laat ons proeven van de koffie die hier nog steeds geteeld wordt en bewijst dat het verleden soms toch nog vruchtbare grond kan opleveren.

Tussen verleden en toekomst

De roças van São Tomé vertellen een verhaal van arbeid en ongelijkheid, ooit draaiend op slaven en later contractarbeiders. Vandaag zijn ze stille getuigen van dat verleden: sommige vervallen, andere krijgen stap voor stap een nieuw leven. En wie er doorheen loopt – zoals ik vanmorgen – merkt hoe geschiedenis en dagelijks leven hier naadloos door elkaar lopen.

Toerisme, landbouw en natuurbehoud in één hand

HBD beheert de bekendste lodges van Príncipe – Bom Bom, Sundy Praia en Roça Sundy – en heeft daarnaast landbouw- en duurzaamheidprojecten opgezet. Ze ondersteunen natuurbehoud, beschermen de stranden waar zeeschildpadden hun eieren leggen en bieden scholing en banen. Voor een eiland met slechts zo’n 7.000 inwoners heeft dit een enorme impact.

Sundy heden en verleden

Wij bezoeken Sunda Praia-de naam zegt het al, mooi gelegen aan het strand-en Roça Sundy, een stijlvol hotel in een oude plantage. Geen goedkope hotels, er is hier gekozen voor een hoge kwaliteit en kleine aantallen reizigers. Ik zie hoe gasten binnenkomen – sleutels krijgen, even rondkijken – en ik stel me voor hoe dat hier vroeger ging. Toen was dit een van de grote cacaoplantages, waar de huizen vol zaten met families die er woonden en werkten. Na de onafhankelijkheid raakten de plantages in verval, nu wordt het complex volop gerestaureerd: oude woonvertrekken veranderen in stijlvolle kamers en zelfs de kerk op het terrein krijgt een tweede leven. Het verleden is hier nooit ver weg, maar krijgt wel een nieuwe betekenis. Een mooi voorbeeld van behoud van het oude met een nieuwe invulling, én bovendien een bron van werkgelegenheid.

Waarom NGO’s zo belangrijk zijn op Principe

Maar HBD is niet de enige speler. Juist omdat Príncipe klein is en een bijzondere status heeft als UNESCO-biosfeerreservaat, trekken ook NGO’s en internationale organisaties hierheen. Hun projecten richten zich op voedselzekerheid, educatie en bescherming van de unieke natuur. Omdat de schaal zo klein is, zie je resultaten vaak meteen terug in de dorpen en gemeenschappen, en dat is zeer welkom en noodzakelijk.

Fundação Principe: natuur en gemeenschap in balans

In mijn hotel ontmoette ik een medewerkster van Fundação Príncipe, een lokale NGO die zich volledig richt op natuur en gemeenschap. Ze vertelde hoe ze met collega’s ’s avonds langs de stranden patrouilleert om nesten van zeeschildpadden te beschermen en hoe onderzoekers bijzondere vogels monitoren die nergens anders voorkomen, zoals de Príncipe Thrush. Ook werken ze samen met vissers om duurzamere methodes te gebruiken en tegelijk hun inkomen veilig te stellen.

Faya: kansen voor jongeren en vrouwen

Daarnaast is er Faya, een organisatie die zich inzet voor jongeren en vrouwen met projecten rond onderwijs, gezondheid en ondernemerschap. Waar HBD banen creëert via toerisme en landbouw, proberen NGO’s als Fundação Príncipe en Faya de gemeenschap van binnenuit sterker te maken.

Principe als voorbeeld voor de regio

Later sprak ik een man uit Angola, die namens een bedrijf ook hier actief is. Hij benadrukte hoe goed de organisaties op Príncipe hun werk doen en dat de president zelf achter deze initiatieven staat. Voor hem is Príncipe een voorbeeld voor de regio: een klein eiland met een unieke biosfeer, waar natuur, gemeenschap en internationale samenwerking samenkomen.

Meer dan een persoonlijke reflectie: mijn indruk

Wat mij bijblijft, is dat Príncipe veel meer is dan een idyllische tropische bestemming. Het is een plek waar een paar duizend mensen samenleven in een kwetsbaar ecosysteem, en waar door samenwerking met NGO’s, ondernemers en de overheid wordt gewerkt aan een toekomst die zowel de natuur als de gemeenschap ten goede komt. Op een hele mooie manier.

Op safari met ranger David in Queen Elizabeth National Park Oeganda

We stuiteren in onze safariwagen over de zandwegen van Queen Elizabeth National Park, als ranger David zich omdraait vanaf zijn stoel voorin. “Wisten jullie dat Oeganda tien nationale parken heeft?” begint hij. “En dat al deze Nationale parken zo anders zijn? Zo zijn bijvoorbeeld vijf daarvan savanneparken.

Voor ik iets kan zeggen, gaat David alweer verder. Hij praat met zoveel enthousiasme dat je er vanzelf in meegaat. “Niet elk park heeft dezelfde dieren,” zegt hij. “Hier in Queen National Park zie je bijvoorbeeld leeuwen, Uganda kob, waterbokken, nijlpaarden… maar geen giraffen of neushoorns.” .

Ik kijk om me heen. Geen giraffe te bekennen inderdaad.

Niet elk National park in Oeganda heeft dezelfde dieren

“Giraffen zie je in Lake Mburo of Murchison Falls. En voor gorilla’s moet je natuurlijk naar Bwindi,” zegt David. “Elk gebied heeft z’n eigen dieren.”

Verschillende landschappen in Oeganda

Dit heeft alles te maken met de enorme variatie in landschap. In Oeganda wisselen tropisch regenwoud, savanne, moeras en bergen elkaar razendsnel af. Binnen een paar uur rijd je van groene heuvels naar dorre vlakten. Elk ecosysteem heeft zijn eigen bewoners – en niet elke soort voelt zich overal thuis.

Waarom giraffen niet in Queen Elizabeth National Park leven

“Er groeien hier geen acaciabomen,” legt David uit terwijl hij wijst op het grasland om ons heen. “En zonder acacia geen giraffen. Die eten bladeren van bomen – browsers noemen we dat. Net als olifanten. Grazers zoals buffels en nijlpaarden eten juist gras van de grond.”

De verdwijning van de neushoorn – en mijn ontmoeting in Ziwa

En de neushoorns? Die waren op een gegeven moment allemaal verdwenen. Ooit leefden ze in Murchison Falls, maar tijdens de oorlogen in de jaren ’70 en ’80 werden ze allemaal gestroopt. Sommigen voor hun hoorns, anderen simpelweg als voedsel.

Vandaag leven ze weer in Oeganda, maar (nog) niet in het wild. In het Ziwa Rhino Sanctuary worden ze beschermd in een groot omheind gebied, waar ze onder permanente bewaking opnieuw worden grootgebracht.

Ik was er zelf, samen met ranger Simon Peter, die ons te voet mee nam het reservaat in. Wandelen tussen de neushoorns – heel gaaf en indrukwekkend. Het landschap afwisseldend begroeid en dan weer open plekken. Alleen het geluid van onze voetstappen en de vogels om ons heen.

En toen, tussen de struiken: een groep witte neushoorns. Een moeder met een jong. Ze stonden te grazen, amper onder de indruk van onze aanwezigheid. We bleven op afstand, maar toch dichtbij genoeg om hun logge, zachte bewegingen te zien. Ik voelde me klein en bevoorrecht, alsof ik in een andere wereld stapte – een wereld waarin wilde dieren ons even toelieten.

Simon Peter kende elke neushoorn bij naam. Hij vertelde over de eerste exemplaren die uit Zuid-Afrika waren gehaald, over het eerste kalf dat in Oeganda werd geboren – Baby Obama – en over hoe belangrijk het is dat deze dieren ooit weer terugkeren naar het wild.

Ziwa is geen klassiek nationaal park. Er waren geen leeuwen, geen gamedrive, geen verrekijkers. Maar wél het gevoel dat je even onderdeel mocht zijn van iets groters.

Oeganda versus Kenia en Tanzania: andere landschappen, andere safari

Terug naar de verschillende landschappen en de dieren die daarbij horen: in landen als Kenia en Tanzania is dat anders. Daar zie je in bijna elk park dezelfde dieren. De ecosystemen hier zijn er groter en opener: uitgestrekte savannes waar zebra’s, gnoes en roofdieren zich vrij kunnen verplaatsen tussen reservaten zoals de Serengeti en de Masai Mara.

Maar hier in Oeganda is het geen one-size-fits-all. Elk park vertelt z’n eigen verhaal.

Welke dieren zie je in welk park?

Queen Elizabeth NP
Leeuwen (ook boomklimmend), Uganda kob, nijlpaarden, waterbokken, olifanten, luipaarden

Lake Mburo NP
Giraffen, zebra’s, impala’s, wrattenzwijnen, elanden, luipaarden. Hier kun je fietsen omdat het ongevaarlijk is. De luipaarden zijn schuw en blijven op afstand. 

Murchison Falls NP
Giraffen, olifanten, leeuwen, buffels, nijlpaarden, krokodillen

Bwindi Impenetrable Forest
Berggorilla’s, chimpansees, bosolifanten, colobusapen

Kidepo Valley NP
Struisvogels, cheeta’s, elanden, jakhalzen, grote kuddes buffels

Ziwa Rhino Sanctuary

Neushoorns 

Oeganda is onvergelijkbaar en uniek

Oeganda is geen land van afvink-safari’s of standaard Big Five-lijstjes. Het is een mozaïek van landschappen, verhalen en ontmoetingen. En dat maakt het – letterlijk – onvergelijkbaar en uniek.

Rwakobo Rock Lodge bij Lake Mburo

De lodge is Rwakobo Rock Lodge, en zo leuk als het klinkt, is het ook. De lodge ligt bovenop een rots, met kamers en huisjes verspreid over het terrein. In het midden een restaurant in Afrikaanse stijl, met uitzicht waar je u tegen zegt. Tijdens het ontbijt zie ik koeien en impala’s in de verte, apen slingeren nonchalant door de bomen. Ik kan me weinig plekken herinneren waar het uitzicht zó mooi was tijdens het eten.

Klein maar fijn – en fietsvriendelijk

Lake Mburo National Park is een van de kleinere nationale parken van Oeganda, gelegen in het westen van Oeganda - zo’n vier uur rijden van Kampala. Er liggen vijf meren in het park, waarvan Lake Mburo de grootste is.

Fietsen in Lake Mburo

We krijgen goede fietsen mee: met vering, versnellingen en alles erop en eraan. Voorop fietst ranger David, in vol tenue én met geweer. Achteraan rijdt Izaak, als laatste man om ons in de gaten te houden. En ja, ik hoor je denken: fietsen in Lake Mburo? In een nationaal park? Is dat wel veilig?

Geen gevaarlijke roofdieren hier

Dat is dus precies wat Lake Mburo uniek maakt: er leven hier geen gevaarlijke roofdieren. Geen leeuwen, geen olifanten (die lijken gezellig, maar kunnen onaangenaam uit de hoek komen), en de enige roofdieren die ze ooit hadden — luipaarden — zijn extreem schuw. Wel veel zebra’s, antilopen en een paar zéér relaxte giraffes. Het enige dier dat mogelijk een beetje chagrijnig kan worden is de buffel. Maar zolang ze in een kudde staan, heb je weinig te vrezen. Sterker nog: je mag hier gewoon afstappen en dichterbij komen.

Fietsen door een ansichtkaart

De tocht begint vredig, maar dan komt daar de eerste heuvel. En nog één. Gelukkig helpen de versnellingen. Het landschap is prachtig: glooiend, frisgroen, vol grazende dieren. Zebra’s aan je linkerhand, impala’s rechts, en dan — ja hoor — twee giraffes die ons van dichtbij bekijken. Zo dichtbij, dat ik ze bijna kan aanraken.

En tussen de wilde dieren

We stoppen bij een waterplas waar zebra’s en impala’s samenkomen. Het is een van die momenten waarop je beseft: ik fiets hier dus gewoon tussen wilde dieren. Geen hekken, geen motorgeronk, alleen het geluid van vogels, hoefgetrappel en mijn eigen ademhaling die me eraan herinnert dat heuvels echt bestaan.

Een meer met een legende

Net als ik denk dat we terugfietsen naar de uitgang, vraagt David:
“Do you want to see the lake?”
Lake Mburo zelf dus. Het grootste meer van de vijf — en bovendien een meer met een verhaal.

De naam van Lake Mburo

Volgens de legende woonden hier ooit twee broers: Mburo en Kigarama. Op een nacht droomde Kigarama dat het dal waarin ze woonden zou overstromen. Hij smeekte zijn broer mee te verhuizen naar hoger gelegen grond. Maar Mburo lachte dat weg — domme droom, dacht hij. Kigarama vertrok, en ja hoor: die nacht overstroomde de vallei. Mburo verdronk. Sindsdien heet het meer Lake Mburo. De heuvel waar Kigarama zich op tijd vestigde? Juist — die draagt zijn naam.

Bahima eten geen vis

De broers behoorden tot de Bahima, een subgroep van de Ankole, het runderminnende volk dat leeft in deze regio. Sinds de tragedie weigeren Bahima vis te eten — ze geloven dat hun voorouders in het meer leven. Zelfs president Museveni, zelf een Bahima, eet volgens de overlevering geen vis. Wel vlees.

Beroemde Ankole koeien

Net buiten het park zien we de beroemde Ankole-koeien met hun iconische, enorme hoorns. Ze lijken rechtstreeks uit een surrealistisch schilderij te zijn weggelopen. Maar hier ligt ook de schaduwkant van dit idyllische park.

Lake Mauro wordt kleiner

Lake Mburo National Park wordt steeds kleiner. Er verdwijnt land ten gunste van landbouw en vee — officieel allemaal “gemeenschapsontwikkeling”, maar er zijn ook stemmen die zeggen dat de winst vooral bij machtige families terechtkomt. Het park krimpt, langzaam maar zeker. En daarmee ook de ruimte voor zebra’s, giraffes, impala’s en fietsers zoals ik.

Een wat trieste gedachte na een betoverende tocht. Maar misschien juist daarom des te belangrijker om dit soort plekken te blijven bezoeken — en erover te vertellen.

Mogelijkheden in Lake Mburo

Je kunt fietsen in Lake Mburo zoals wij gedaan hebben. In overleg met de ranger maak je een tocht van 2 tot 4 uur. Daarnaast kun je wandelen met een ranger en uiteraard kun je ook met een auto Lake Mburo NP in. 

Meer lezen over fietsen? Klik hier

Mocht je in Kampala zijn en tijd hebben; kijk of je het plein van bovenaf kunt bekijken, het is schitterend.

Owino market

Daarna lopen we de Owino Market op. Wát een plek. Een levend doolhof van smalle steegjes, stapels kleding uit Europa, geurige kruiden, plastic spullen, schoenen, tassen – en overal mensen. Veel mensen. Iedereen wil iets verkopen of even iets roepen. “Hey Musungu!” klinkt het regelmatig. 

Matooke met pindasaus

Wat me opvalt: pinda’s. Veel pinda’s. Ze worden gemalen tot een saus die gegeten wordt bij matooke (gestoomde kookbanaan). Een nationaal gerecht, al zou je dat niet zeggen als je het proeft zonder saus – een vrij smaakloze bedoening, maar met pindasaus: top.

Gaddafi Moskee: 272 treden naar uitzicht

Daarna is het tijd voor wat rust. Of nou ja… eerst 272 traptreden beklimmen naar de top van de Gaddafi Moskee. Gebouwd met geld van – je raadt het – Gaddafi, de Libische leider en vriend van Idi Amin. Het is de grootste moskee van Oost-Afrika en op vrijdag kunnen hier tot 25.000 gelovigen terecht. De klim is de moeite waard: vanaf de minaret zie je de stad in al haar chaotische glorie en zijn de heuvels goed te zien. Op de ene heuvel een moskee, op de andere een katholieke kerk, op weer een andere de universiteit. Kampala in 360 graden. Groen en glooiend.

Munyonyo Martyrs Shrine: geloof, macht en tragiek

Tot slot bezoeken we de Uganda Martyrs Shrine.

Uganda Martyrs Shrine – Munyonyo

In mei 1886 liet koning Mwanga II in Munyonyo een groep jonge christelijke hovelingen arresteren. Ze weigerden afstand te doen van hun geloof – iets wat de koning zag als ongehoorzaamheid en een bedreiging voor zijn gezag. De situatie was complex: Buganda stond onder druk van missionarissen, islamitische invloeden en koloniale dreiging. Sommige bronnen suggereren zelfs dat Mwanga aanvankelijk een goede band had met zijn hovelingen, maar dat hij door raadgevers tegen hen werd opgezet. Wat begon in Munyonyo, eindigde in Namugongo, waar velen werden geëxecuteerd. Vandaag is de plek een serene herdenkingssite, met de Muwafu Tree waar het vonnis viel, een doopmonument, beelden en een moderne basiliek. Minder bekend dan Namugongo, maar het beginpunt van een indringende geschiedenis.

Andere bezienswaardigheden in Kampala die de moeite waard zijn

Ik ben maar kort in Kampala geweest en heb vooral het centrum – downtown – gezien. De stad is enorm en kent heel verschillende gezichten. Er zijn ook wijken met een totaal andere sfeer, waar je chique restaurants, ambassades en stijlvolle clubs vindt. Maar op basis van mijn korte bezoek kan ik in ieder geval dit zeggen: ik heb me geen moment onveilig gevoeld. Kampala voelde verrassend relaxed, is groen en gaaf!

Als je wat langer in Kampala blijft, overweeg dan zeker ook:

Kasubi Tombs: Koninklijke begraafplaats van de Buganda-koningen en UNESCO Werelderfgoed. Een belangrijke spirituele plek met indrukwekkende traditionele architectuur.

Uganda Museum: Oudste museum van Oost-Afrika, met traditionele muziekinstrumenten, gereedschap, hutten en koloniale geschiedenis.

Ndere Cultural Centre :Voor wie dans, muziek en eten wil combineren. Op weekendavonden is er een cultureel spektakel met optredens uit verschillende regio’s.

Bahá’í Temple :De enige Bahá’í-tempel in Afrika, vredig gelegen op een heuvel. Mooie plek om even tot rust te komen.